Verliest je spaargeld waarde? Reëel rendement uitgelegd

Gepubliceerd 2026-11-09 · 3 min lezen

Je bank keert rente uit, toch kun je elk jaar minder kopen van je spaargeld. Zo werkt reëel rendement, met de actuele Nederlandse cijfers.

Op je bankafschrift komt elke maand of elk jaar rente binnen, dus het voelt alsof je spaargeld groeit. Maar het getal dat telt is niet hoeveel euro je hebt. Het gaat erom wat je met die euro's kunt kopen. Dat meet het reële rendement.

De definitie in één zin

Reëel rendement is je rente min de inflatie. Krijg je 3% rente en stijgen de prijzen 2%, dan groeit je koopkracht met ongeveer 1% per jaar. Is je rente lager dan de inflatie, dan stijgt je saldo in euro's maar daalt wat je ervan kunt kopen.

De actuele Nederlandse cijfers

In september 2026 was de gemiddelde rente op vrij opneembare spaarrekeningen van Nederlandse huishoudens 1,26% volgens de ECB. De inflatie (HICP) lag op 3,0% ten opzichte van een jaar eerder. Het reële rendement op een gemiddelde spaarrekening kwam daarmee uit op -1,74%.

Deze cijfers worden elke dag automatisch bijgewerkt uit de officiële bronnen onderaan deze pagina.

Wat een negatief reëel rendement betekent voor € 10.000

Stel dat je € 10.000 een jaar op een gemiddelde spaarrekening laat staan. Er komt wat rente bij, dus je saldo is aan het eind iets hoger. Maar als de inflatie duidelijk boven die rente ligt, kost hetzelfde pakket boodschappen, energie en huur aan het eind van het jaar merkbaar meer. Het verschil is koopkracht die je kwijt bent, terwijl er geen euro van je rekening is gegaan.

Over meerdere jaren telt dat op. Bij een reëel rendement van min 2% per jaar kun je na tien jaar bijna een vijfde minder kopen van hetzelfde spaargeld. Reken het zelf door met de spaarcalculator: die toont zowel je saldo als de waarde in geld van nu.

Waarom dit gebeurt

Banken stemmen hun spaarrente af op hun eigen financiering en op de concurrentie, niet op de inflatie. De inflatie wordt bepaald door de bredere economie. Er is geen koppeling tussen de twee, waardoor de gemiddelde spaarrente lange tijd onder de inflatie kan liggen.

Het gemiddelde verbergt ook verschillen. Sommige banken bieden een hogere rente, en deposito's met een vaste looptijd betalen nu gemiddeld 2,65%. Of zo'n rente de inflatie verslaat, hangt af van het moment waarop je vergelijkt.

En dan is er nog box 3

In Nederland betaal je boven het heffingsvrij vermogen (€ 59.357 per persoon in 2026) ook belasting over je spaargeld in box 3. De Belastingdienst rekent daarbij met een forfaitair rendement op banktegoeden van 1,28%, ongeacht wat je echt ontvangt. Voor grotere spaarbedragen kan het reële rendement na belasting daardoor nog lager uitvallen. Zie box 3 berekenen voor je eigen situatie.

Spaargeld heeft wel een functie

Dit betekent niet dat sparen zinloos is. Geld dat je binnenkort nodig kunt hebben, zoals een noodfonds, hoort veilig en direct beschikbaar te staan, ook als het een beetje koopkracht verliest. Het gaat om de juiste omvang: veel planners noemen drie tot zes maanden aan vaste lasten. De noodfondscalculator helpt je die buffer te bepalen.

Het wordt pas een probleem als er jarenlang veel meer dan die buffer op een spaarrekening met lage rente staat.

Drie praktische checks

1. Vergelijk je eigen rente met de inflatie. Zoek de rente van je spaarrekening op en leg die naast het inflatiecijfer hierboven.
2. Bepaal je buffer. Besluit hoeveel spaargeld je echt direct beschikbaar wilt hebben, en zie alles daarboven als geld dat harder voor je kan werken.
3. Bekijk de lange termijn. Met de inflatiecalculator zie je wat een euro van tien of twintig jaar geleden nu nog waard is.

Conclusie

Een spaarrekening is een goede plek voor zekerheid en korte termijn, maar bij de gemiddelde rente groeit je vermogen er reëel niet. Weten wat je reële rendement is, is de eerste stap om te bepalen hoeveel je spaart en hoeveel je laat renderen. Het volgende hoofdstuk vergelijkt brokers voor als je wilt gaan beleggen.

Bronnen

1. ECB, rente op spaartegoeden van huishoudens in Nederland (MIR)
2. Eurostat, HICP-inflatie Nederland
3. Belastingdienst, box 3

Cijfers tussen de tekst worden dagelijks bijgewerkt uit de genoemde bronnen. Informatie, geen financieel advies.